: भोटेकोशीमा आएको बाढीपछि भारतले नेपाललाई निरन्तर राहत तथा उद्धार सामग्री उपलब्ध गराइरहेको छ। भारतीय वायुसेनाका सातवटा विमानमार्फत हालसम्म करिब ९५.५ टन राहत सामग्री नेपाल ल्याइएको हो।
भारतीय पक्षका अनुसार बाढी प्रभावितका लागि अस्थायी आश्रयस्थल, कम्बल, सरसफाइ किट, सोलार बत्ती, टेन्ट, स्लिपिङ ब्याग, त्रिपाल, प्लास्टिकका सिट, पानी तान्ने पम्प, भान्साका सामग्री, जेनेरेटर, औषधि, पानी शुद्ध गर्ने ट्याब्लेट तथा खाद्यान्नलगायतका सामग्री ल्याइएको छ। यसबाहेक खोज तथा उद्धारका लागि थप ६ टन विशेष उपकरणसमेत ल्याइएको छ।
भारतले राहत सामग्रीसँगै उद्धार तथा स्वास्थ्य सेवाका लागि विभिन्न टोलीसमेत नेपाल पठाएको छ। जसमा पाँच सदस्यीय भारतीय सेनाको सुरुङ उद्धार ‘रेकी’ टोली, छ सदस्यीय चिकित्सा टोली, विशेष उपकरणसहितको १३ सदस्यीय सुरुङ उद्धार टोली, १९ सदस्यीय फरेन्सिक टोली र ११ सदस्यीय उद्धार टोली छन्।
भारतबाट भदौ १० गते पहिलो उडानमार्फत १० टन आपत्कालीन राहत सामग्री नेपाल ल्याइएको थियो। उक्त सामग्रीमा अस्थायी आश्रयस्थल, कम्बल, सरसफाइ किट, सोलार बत्ती र औषधि थिए।
भदौ ११ गते दोस्रो उडानमार्फत ३७.५ टन राहत सामग्री ल्याइएको थियो। यसमा २८.५ टन टेन्ट, कम्बल, सरसफाइ किट, सोलार बत्ती, पानी तान्ने पम्प, भान्साका सामग्री र जेनेरेटरलगायत थिए। त्यस्तै आठ टन औषधि र एक टन खाद्यान्नसमेत ल्याइएको थियो।
भदौ १२ गते भएको तेस्रो उडानमार्फत पाँच सदस्यीय भारतीय सेनाको सुरुङ उद्धार ‘रेकी’ टोली र छ सदस्यीय चिकित्सा टोली नेपाल आएका थिए। सोही उडानबाट पोर्टेबल जेनेरेटर, डिग्निटी किट, खाद्यान्न, पानी शुद्ध गर्ने ट्याब्लेट र औषधिसहित थप १० टन सामग्री ल्याइएको थियो।
भदौ १३ गते चौथो उडानमार्फत ११ टन राहत सामग्री ल्याइएको थियो। जसमा कम्बल, स्लिपिङ ब्याग, त्रिपाल, प्लास्टिकका सिट र सरसफाइ किटलगायतका सामग्री थिए। उक्त उडानमार्फत खोज तथा उद्धार कार्यका लागि आवश्यक उपकरणसहित सुरुङ प्राविधिक टोली तथा डीएनए विश्लेषणका लागि फरेन्सिक विशेषज्ञहरूको टोलीसमेत नेपाल आएको थियो।
त्यस्तै भदौ १७ गते पाँचौं उडानमार्फत ५.५ टन औषधि तथा ६ टन विशेष उद्धार उपकरण ल्याइएको थियो। सोही क्रममा ११ सदस्यीय उद्धार टोलीसमेत नेपाल आएको थियो।
भदौ १८ गते छैटौं र सातौं उडानमार्फत फरेन्सिक किट तथा चिकित्सा सामग्रीसहित २१.५ टन राहत सहायता नेपाल ल्याइएको थियो। यसरी भारतीय वायुसेनाका सातवटा उडानमार्फत राहत सामग्रीसँगै उद्धार, सुरुङ खोज तथा शव पहिचानका लागि आवश्यक जनशक्ति र उपकरणसमेत नेपाल ल्याइएको हो।
त्यस्तै नेपालका लागि भारतीय राजदूत नवीन श्रीवास्तवले बिहीबार बाढी प्रभावित क्षेत्रको अवलोकन गरेका थिए। राजदूत श्रीवास्तवले रसुवाको स्याफ्रुबेसीस्थित चिलिमे क्षेत्रमा उद्धारका लागि खटिएको भारतीय प्राविधिक टोलीसँग पनि भेट गरेका थिए। उक्त टोली नेपाली सेनासँगको सहकार्यमा चिलिमे पावरहाउसको सुरुङभित्र फसेकाहरूको उद्धारका लागि उत्खनन गरिरहेको छ।
भारतीय प्राविधिक टोलीले विशेष उपकरणको प्रयोग गरी सुरुङभित्र करिब १०० मिटर प्रवेश गरेर अवस्था निरीक्षण गरिसकेको राजदूत श्रीवास्तव बताएका थिए। त्यस्तै राजदूत श्रीवास्तवले सुरुङभित्रको जमिन दलदलजस्तो रहेको र भू-भाग निकै चुनौतीपूर्ण रहेको बताएका थिए। कठिन परिस्थितिका बाबजुद भारतीय र नेपाली टोली निरन्तर उद्धार कार्यमा जुटिरहेको उनको भनाइ छ।
