मुख्य समाचार
उत्तर कोरियाको तीव्र आणविक कार्यक्रम : किम किन घातक हतियार भण्डारमा हतारिरहेका छन् ?
उत्तर कोरियाको तीव्र आणविक कार्यक्रम : किम किन घातक हतियार भण्डारमा हतारिरहेका छन् ?

: सत्तारूढ वर्कर्स पार्टीको यस हप्ता सम्पन्न बैठकमा किम जोङ–उनले उत्तर कोरियाको आणविक शक्तिलाई निरन्तर विस्तार गर्नु नै ‘बढ्दो अस्थिर विश्वसँग सामना गर्ने सबैभन्दा सही र एक मात्र बाटो’ भएको बताएका छन् । उनले यो भनाइ अमेरिका र उसका सहयोगी देशहरूबाट बढ्दो खतरा रहेको दाबी गर्दै दिएका हुन् ।

यो टिप्पणी पछिल्ला केही हप्तादेखि उत्तर कोरियाली नेतृत्वबाट आएको लगातारको सन्देशको हिस्सा हो, जसमा किमले आणविक क्षेप्यास्त्र बोक्न सक्ने युद्धपोतहरू तैनाथ गर्ने, हतियार–ग्रेड सामग्रीको उत्पादन दोब्बर गर्ने र देशको आणविक भण्डारलाई ‘घातक गतिमा’ विस्तार गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् ।

विश्लेषकहरूका अनुसार अहिले मुख्य प्रश्न उत्तर कोरियासँग आणविक हतियार छ कि छैन भन्ने होइन, बरु उसले किन यति धेरै हतियार चाहिरहेको छ भन्ने हो । सियोलस्थित सेजोंग इन्स्टिच्युटका अनुसन्धानकर्ता पिटर वार्डका अनुसार उत्तर कोरियाले आफ्नो आणविक भण्डारलाई यति फैलाएको छ कि कुनै एकल आक्रमणले त्यसलाई नष्ट गर्न नसकियोस् र कूटनीतिक रूपमा पनि त्यसलाई हटाउन झन् कठिन होस् । उनले भनेका छन्, ‘हामीलाई थाहा छैन ती सबै कहाँ छन् । हामीलाई थाहा छैन तिनले के गर्न सक्छन् । उनीहरूको धम्कीहरू जानाजानी अस्पष्ट बनाइएका छन् ।’



हालै अमेरिकाले इरानमाथि गरेको सैन्य कारबाहीले उत्तर कोरियाले लामो समयदेखि सिक्दै आएको पाठलाई अझ बलियो बनाएको छ-आणविक हतियार पूर्ण रूपमा विकसित नगरेका देशहरू अन्ततः आक्रमणको जोखिममा पर्छन्, सुरक्षा होइन । वार्ड भन्छन्, ‘जो देश केवल प्रारम्भिकस्तरमा मात्र हुन्छ, उसले आफूमाथि ठूलो खतरा निम्त्याइरहेको हुन्छ ।’

उत्तर कोरियाको आणविक संरचना पहिलो आक्रमणबाट बाँच्न सक्ने गरी डिजाइन गरिएको छ । यसका लागि रेल र सडकबाट चल्ने मोबाइल लन्चरहरू, भूमिगत सुरक्षित सुरुङहरू र विस्तार हुँदै गएको पनडुब्बी बेडा प्रयोग गरिएको छ । यस वर्ष उत्तर कोरियाले नयाँ ५,००० टन क्षमताको युद्धपोतबाट आणविक क्षमतायुक्त क्रुज मिसाइल परीक्षण गरिसकेको छ । साथै, किमले आगामी पाँच वर्षसम्म प्रत्येक वर्ष थप दुई वटा युद्धपोत निर्माण गर्ने घोषणा गरेका छन् । विश्लेषकहरूका अनुसार प्योङयाङले अमेरिका–दक्षिण कोरिया सैन्य गठबन्धन र जापानसँगको त्रिपक्षीय सहयोगलाई सन्तुलन गर्न ठूलो र जटिल आणविक भण्डार आवश्यक ठानेको छ ।

सियोलको कोरिया इन्स्टिच्युट फर नेशनल युनिफिकेशनका वरिष्ठ अनुसन्धानकर्ता हङ मिन भन्छन्, ‘यो केवल न्यूनतम प्रतिरोध भन्दा धेरै अगाडि जान्छ ।’ उत्तर कोरियाको संविधानमै अहिले आणविक हतियार समावेश गरिएको छ । हालै गरिएको संशोधनले किमलाई आणविक सेनाको प्रत्यक्ष कमान्ड दिने र प्रहार आदेश हस्तान्तरण गर्ने अधिकार पनि दिएको छ, जसलाई विश्लेषकहरूले नेतृत्वविहीन आक्रमणबाट जोगिने उपायको रूपमा हेर्छन् ।

कोरिया इन्स्टिच्युट फर डिफेन्स एनालाइसिसका ली हो र्युङका अनुसार उत्तर कोरियाले अब आणविक निःशस्त्रीकरण आफ्नो लागि लागू नहुने कुरा स्थापित गर्न खोजिरहेको छ । उनले भने, ‘यो त्यस्तो कुरा होइन जसलाई अहिलेको अवस्थामा वार्ताबाट घटाउन सकिन्छ ।’ औपचारिक रूपमा दक्षिण कोरिया अझै पनि उत्तर कोरियाको निःशस्त्रीकरणलाई आफ्नो नीति मान्छ । तर व्यवहारमा, विश्लेषकहरूका अनुसार अब लक्ष्य पूर्ण निःशस्त्रीकरण भन्दा पनि हतियार नियन्त्रण अर्थात् विस्तार रोक्ने र क्रमशः घटाउने दिशामा जान सक्छ । अन्ततः, एक विश्लेषकका शब्दमा, ‘अन्तिममा सायद अर्को कुनै बाटो बाँकी नहुन सक्छ ।’

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
अन्य समाचारहरु
युरोपियन कमिसनले युक्रेनका किसानहरूलाई सहयोग गर्न माग गरिएको २२० मिलियन युरो रकम दिन अस्वीकार गरेको छ। ब्लुमबर्गका अनुसार युक्रेनका कृषि तथा खाद्य नीति मन्त्री तारास बिसोत्स्कीले यसबारे जानकारी दिएका हुन्। युक्रेनले युरोपियन युनियनसँग आफ्नो कृषि क्षेत्रका लागि थप लक्षित सहायता मागेको थियो। तर युरोपियन कमिसनले किसानहरूलाई सहयोग गर्न माग गरिएको २२० मिलियन युरोको अनुरोध अस्वीकार गरेको ...
। मलेसियाले मंगलबार करिब एक हजार ५ सय म्यान्मा नागरिकलाई स्वदेश फर्काउने प्रक्रिया सुरु गरेको छ । यो म्यान्माका पाँच हजार नागरिकलाई स्वदेश फिर्ता पठाउने योजनाअन्तर्गतको पहिलो चरण हो । मलेसिया सरकारले उनीहरूलाई स्वेच्छिक रूपमा स्वदेश फर्काउन लागिएको जनाएको छ । तर, मानवअधिकार तथा आप्रवासी अधिकारसम्बन्धी संस्थाहरूले हिरासत केन्द्रमा रहेका कठिन परिस्थितिका कारण उनीहरू स्वदेश फर्कन ...
। अमेरिका र क्यानाडाबीच बढ्दो व्यापार तनावबीच क्यानाडाबाट आयात हुने मदिरासहित विभिन्न उत्पादनमा अमेरिकाले मङ्गलबारदेखि नयाँ प्रतिबन्ध लागू गरेको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले यस महिनाको सुरुमा प्रतिबन्ध घोषणा गरेका थिए। प्रतिबन्धमा बियर, स्पार्कलिङ वाइन, ब्रान्डी, सेक तथा अन्य मदिरासहित दुग्धजन्य मट्ठा प्रोटिन र उच्च क्षमताका मोटरसाइकलसमेत परेका छन्। सेप्टेम्बर ८ मा क्यानाडाले अमेरिकी निर्यातमा करिब ...
— म्यान्मारको राखाइन राज्यस्थित एक व्यस्त बजारमा सेनाले गरेको हवाई आक्रमणमा परी मृत्यु हुनेको संख्या ५० पुगेको छ । सोमबार मध्याह्न सेनाले क्याउक्ताव शहर नजिककैको नदी किनारस्थित एक बजारमा दुईवटा बम खसालेको थियो । उक्त आक्रमणपछि घटनास्थलमा खटिएका दुई स्थानीय राहतकर्मीले मंगलबार कम्तिमा ५० जनाको मृत्यु भएको पुष्टी गरेका छन् । राहतकर्मी वाइ हुन आउङले ...
। आइतबार यमनको ताइज क्षेत्रमा भएको हवाई हमलामा हुथी समूहसँग सम्बद्ध करिब ३० लडाकु र आठ सर्वसाधारण मारिएका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा मान्यता प्राप्त यमनी सरकारले भने हुथी सैन्य शिविर र गाडीहरूलाई निशाना बनाएको दाबी गरेको छ। हुथी स्वास्थ्य मन्त्रालयले हमला ताइज प्रान्तको माविया बजारका पसलहरूमा भएको जनाएको छ। हुथी सैन्य प्रवक्ता याह्या सरीले भने, ‘हाम्रो ...
जापान विशेष
आजको विनिमय दर
नेपाली पात्रो
प्रश्नउत्तर र पुरस्कार
जापानको सिमा बाट सबै भन्दा नजिकै रहेको देश् कुन् हो?
रूस
चीन
कोरिया
भियतनाम