मुख्य समाचार
उत्तर कोरियाको तीव्र आणविक कार्यक्रम : किम किन घातक हतियार भण्डारमा हतारिरहेका छन् ?
उत्तर कोरियाको तीव्र आणविक कार्यक्रम : किम किन घातक हतियार भण्डारमा हतारिरहेका छन् ?

: सत्तारूढ वर्कर्स पार्टीको यस हप्ता सम्पन्न बैठकमा किम जोङ–उनले उत्तर कोरियाको आणविक शक्तिलाई निरन्तर विस्तार गर्नु नै ‘बढ्दो अस्थिर विश्वसँग सामना गर्ने सबैभन्दा सही र एक मात्र बाटो’ भएको बताएका छन् । उनले यो भनाइ अमेरिका र उसका सहयोगी देशहरूबाट बढ्दो खतरा रहेको दाबी गर्दै दिएका हुन् ।

यो टिप्पणी पछिल्ला केही हप्तादेखि उत्तर कोरियाली नेतृत्वबाट आएको लगातारको सन्देशको हिस्सा हो, जसमा किमले आणविक क्षेप्यास्त्र बोक्न सक्ने युद्धपोतहरू तैनाथ गर्ने, हतियार–ग्रेड सामग्रीको उत्पादन दोब्बर गर्ने र देशको आणविक भण्डारलाई ‘घातक गतिमा’ विस्तार गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् ।

विश्लेषकहरूका अनुसार अहिले मुख्य प्रश्न उत्तर कोरियासँग आणविक हतियार छ कि छैन भन्ने होइन, बरु उसले किन यति धेरै हतियार चाहिरहेको छ भन्ने हो । सियोलस्थित सेजोंग इन्स्टिच्युटका अनुसन्धानकर्ता पिटर वार्डका अनुसार उत्तर कोरियाले आफ्नो आणविक भण्डारलाई यति फैलाएको छ कि कुनै एकल आक्रमणले त्यसलाई नष्ट गर्न नसकियोस् र कूटनीतिक रूपमा पनि त्यसलाई हटाउन झन् कठिन होस् । उनले भनेका छन्, ‘हामीलाई थाहा छैन ती सबै कहाँ छन् । हामीलाई थाहा छैन तिनले के गर्न सक्छन् । उनीहरूको धम्कीहरू जानाजानी अस्पष्ट बनाइएका छन् ।’



हालै अमेरिकाले इरानमाथि गरेको सैन्य कारबाहीले उत्तर कोरियाले लामो समयदेखि सिक्दै आएको पाठलाई अझ बलियो बनाएको छ-आणविक हतियार पूर्ण रूपमा विकसित नगरेका देशहरू अन्ततः आक्रमणको जोखिममा पर्छन्, सुरक्षा होइन । वार्ड भन्छन्, ‘जो देश केवल प्रारम्भिकस्तरमा मात्र हुन्छ, उसले आफूमाथि ठूलो खतरा निम्त्याइरहेको हुन्छ ।’

उत्तर कोरियाको आणविक संरचना पहिलो आक्रमणबाट बाँच्न सक्ने गरी डिजाइन गरिएको छ । यसका लागि रेल र सडकबाट चल्ने मोबाइल लन्चरहरू, भूमिगत सुरक्षित सुरुङहरू र विस्तार हुँदै गएको पनडुब्बी बेडा प्रयोग गरिएको छ । यस वर्ष उत्तर कोरियाले नयाँ ५,००० टन क्षमताको युद्धपोतबाट आणविक क्षमतायुक्त क्रुज मिसाइल परीक्षण गरिसकेको छ । साथै, किमले आगामी पाँच वर्षसम्म प्रत्येक वर्ष थप दुई वटा युद्धपोत निर्माण गर्ने घोषणा गरेका छन् । विश्लेषकहरूका अनुसार प्योङयाङले अमेरिका–दक्षिण कोरिया सैन्य गठबन्धन र जापानसँगको त्रिपक्षीय सहयोगलाई सन्तुलन गर्न ठूलो र जटिल आणविक भण्डार आवश्यक ठानेको छ ।

सियोलको कोरिया इन्स्टिच्युट फर नेशनल युनिफिकेशनका वरिष्ठ अनुसन्धानकर्ता हङ मिन भन्छन्, ‘यो केवल न्यूनतम प्रतिरोध भन्दा धेरै अगाडि जान्छ ।’ उत्तर कोरियाको संविधानमै अहिले आणविक हतियार समावेश गरिएको छ । हालै गरिएको संशोधनले किमलाई आणविक सेनाको प्रत्यक्ष कमान्ड दिने र प्रहार आदेश हस्तान्तरण गर्ने अधिकार पनि दिएको छ, जसलाई विश्लेषकहरूले नेतृत्वविहीन आक्रमणबाट जोगिने उपायको रूपमा हेर्छन् ।

कोरिया इन्स्टिच्युट फर डिफेन्स एनालाइसिसका ली हो र्युङका अनुसार उत्तर कोरियाले अब आणविक निःशस्त्रीकरण आफ्नो लागि लागू नहुने कुरा स्थापित गर्न खोजिरहेको छ । उनले भने, ‘यो त्यस्तो कुरा होइन जसलाई अहिलेको अवस्थामा वार्ताबाट घटाउन सकिन्छ ।’ औपचारिक रूपमा दक्षिण कोरिया अझै पनि उत्तर कोरियाको निःशस्त्रीकरणलाई आफ्नो नीति मान्छ । तर व्यवहारमा, विश्लेषकहरूका अनुसार अब लक्ष्य पूर्ण निःशस्त्रीकरण भन्दा पनि हतियार नियन्त्रण अर्थात् विस्तार रोक्ने र क्रमशः घटाउने दिशामा जान सक्छ । अन्ततः, एक विश्लेषकका शब्दमा, ‘अन्तिममा सायद अर्को कुनै बाटो बाँकी नहुन सक्छ ।’

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
अन्य समाचारहरु
। इरानले आपसी सम्मान र एक–अर्काको आन्तरिक मामिलामा दबाब नदिने सिद्धान्तमा इस्लामिक देशहरूका साथ सम्बन्ध बढाउन तयार रहेको बताएको छ । इरानको संसद्का अध्यक्ष मोहम्मद बगर गालिबाफले अजरबैजानको राजधानी बाकुमा आयोजित इस्लामिक सहयोग संगठन (ओआईसी) का सदस्य राष्ट्रहरूको संसदीय संघको सम्मेलनलाई सम्बोधन गर्दै यस्तो बताएका हुन् । ‘क्षेत्रको सुरक्षा प्रबन्ध बाहिरबाट ल्याइनु हुँदैन,’ उनले भने, ‘स्थानीय स्तरमै ...
। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले क्यालिफोर्नियाको प्राइमरी निर्वाचन परिणामको अनुसन्धान गर्न त्यहाँका संघीय अभियोजक (प्रोसीक्युटर) लाई फोन गरेको कुरा स्वीकार गरेका छन्। उनले मंगलबार पेन्सिलभेनियामा आयोजित एउटा र्‍यालीमा बोल्दै आफ्नो हस्तक्षेपका कारण नै रिपब्लिकन उम्मेदवार स्टिभ हिल्टन गभर्नर पदको प्रतिस्पर्धामा दोस्रो चरण (रनअफ) का लागि छनोट भएको बिना प्रमाण दाबी गरेका छन्। क्यालिफोर्नियाको चुनावी नतिजाले डेमोक्र्याट उम्मेदवार ...
। अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्टले एआईको क्षेत्रमा चीन अमेरिकाभन्दा अगाडि बढ्नु नै यो प्रविधिको ‘सबैभन्दा ठूलो जोखिम’ भएको बताएका छन्। यस जोखिमका अगाडि रोजगारी गुम्ने वा सुरक्षासम्बन्धी अन्य चिन्ताहरू गौण रहेको उनको भनाइ छ। ‘इकोनोमिक क्लब अफ न्युयोर्क’ मा आयोजित कार्यक्रममा बोल्दै अर्थमन्त्री बेसेन्टले भने, ‘एआईको सबैभन्दा ठूलो जोखिम भनेको चीन हामीभन्दा अगाडि निस्कनु हो।’ चीन ...
: अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको ड्रिम प्रोजेक्ट मानिएको महत्वाकांक्षी मिसाइल डिफेन्स सिस्टम 'गोल्डेन डोम'को पहिलो 'लाइभ इन्टरसेप्ट टेस्ट' सफलतापूर्वक सम्पन्न भएको छ। यो सफलतासँगै अमेरिकाले भविष्यमा सम्भावित हवाई तथा अन्तरिक्ष आक्रमणहरू विरुद्ध एउटा अभेद्य र अत्याधुनिक सुरक्षा कवच पाउने बाटो खुलेको छ। के हो 'गोल्डेन डोम' ? इजरायलको 'आयरन डोम' प्रणालीले विश्वभर आफ्नो प्रभावकारिता प्रमाणित गरिसकेको ...
: चीनको एक सुपर कम्प्युटरले अमेरिकी प्रतिस्पर्धीहरूलाई पछि पार्दै विश्वकै सबैभन्दा शक्तिशाली कम्प्युटरको स्थान हासिल गरेको छ । सन् २०१७ पछि पहिलो पटक कुनै चिनियाँ कम्प्युटरले विश्वका सबैभन्दा शक्तिशाली सुपर कम्प्युटरहरूको सूचीमा शीर्ष स्थान ओगटेको हो, जसलाई प्रायः कुनै राष्ट्रको प्राविधिक क्षमताको सूचकका रूपमा हेरिन्छ । चीनको शेन्जेनस्थित लाइन साइन सुपर कम्प्युटरले मंगलबार सार्वजनिक गरिएको टप ...