: संयुक्त राज्य अमेरिका र इजराइलले एक महिनाअघि इरानविरुद्ध सुरु गरेको युद्ध अहिले आफै अनिश्चिततामा पुगेको छ ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका सोशल मिडिया पोस्टहरूले उथलपुथल बढाउँछन् र विश्व बजारलाई हल्लाउँछन् । यद्यपि त्यसको प्रभाव केही समयका लागि मात्रै किन नहोस् । तर केवल ट्रम्पका टिप्पणीहरूले मात्रै यस युद्धको दिशा निर्धारण गरिरहेका छैनन्, इतिहासले पनि यसमा प्रभाव पारेको देखिन्छ ।
संघर्ष सुरु भएपछि बितेका हप्ताहरूमा विशेषज्ञहरूले अवस्थालाई बुझ्न र अब के हुन सक्छ भन्ने अनुमान गर्न निरन्तर विगतका घटनाहरूको सहारा लिइरहेका छन् । धेरै ऐतिहासिक उदाहरणहरूमध्ये तीन महत्वपूर्ण घटनाहरू विशेष रूपमा अगाडि आएका छन् ।
‘स्वेज’ संकट
यमनमा इरान–समर्थित हूती विद्रोहीहरूले शुक्रबार इजराइलमाथि मिसाइल आक्रमण गरे । जो इरानसँग अमेरिका–इजराइल युद्ध सुरु भएपछि पहिलो यस्तो कदम थियो र यससँगै यस संघर्षमा नयाँ मोर्चा खुलेको छ । इरान समर्थित यस शक्तिशाली समूहको प्रवेशले विश्व अर्थतन्त्रमा अझ बढी अवरोध आउने आशंका बढाएको छ ।
किनकि यो सशस्त्र समूहले लाल सागरमा जहाज आवागमनमा आक्रमण गर्ने क्षमता राख्छ । विशेष गरी स्वेज नहर आसपास । यो समूहले उक्त महत्वपूर्ण जलमार्गलाई पूर्ण रूपमा बन्द गर्न त सक्दैन । जसबाट सामान्यतया विश्वको करिब ३० प्रतिशत कन्टेनर यातायात र कुल वैश्विक व्यापारको झण्डै १५ प्रतिशत हिस्सा लिन्छ । तर यसले नहरसम्मको पहुँचमा गम्भीर अवरोध भने अवश्य सिर्जना गर्न सक्छ ।