— युक्रेनमा रुसी हमला अन्त्यका लागि दबाब दिन युरोपेली नेताहरू सोमबारसम्ममा वासिङ्टन पुग्ने भएका छन् । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र रुसी समकक्षी भ्लादिमिर पुटिनबीच शुक्रबार भएको शिखर वार्तापछि ट्रम्पले युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीसँग पनि युक्रेन युद्ध अन्त्यका सम्बन्धमा सोमबार भेटवार्ता गर्ने कार्यक्रम तय छ ।
पुटिनसँगको शिखर वार्ता कुनै निष्कर्षमा पुग्न नसकेपछि ट्रम्पले युक्रेनमा तत्काल युद्धविराम गर्न असम्भव देखिएको बताएका थिए । युक्रेन र यसका युरोपेली सहयोगीहरूले पुटिनको अडानलाई समय खर्च गर्ने तर रुसको युद्धभूमिको प्रगतिलाई अघि बढाउने नयाँ रणनीतिका रूपमा आलोचना गरेका छन् ।
बेलायतका प्रधानमन्त्री केइर स्टार्मर, फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुयल म्याक्रों, जर्मनीका चान्सलर फ्रेडरिक मर्ज र नेटोका महासचिव मार्क रुट युक्रेनबारे ट्रम्पसँग बृहत् छलफल गर्न र उनलाई युक्रेनको पक्षमा उभ्याउने माहोल सिर्जना गर्ने अभियानका साथ वासिङ्टन जान लागेका हुन् । भ्रमण दलमा इटालीका प्रधानमन्त्री जियोर्जिया मेलोनी र फिनल्यान्डका राष्ट्रपति अलेक्जेन्डर स्टब्स पनि हुनेछन् ।
जर्मन सरकारले चान्सलर मर्जलाई अमेरिका जान लागेको पुष्टि गर्दै जर्मनीले ‘युक्रेनमा द्रुत शान्ति सम्झौतामा चासो राख्ने’ प्रयास गर्ने बताएको छ । अलास्काबाट वासिङ्टन फर्कने क्रममा ट्रम्पले जेलेन्स्की र युरोपेली नेताहरूलाई नेता पुटिनसँगको छलफलबारे जानकारी गराउने बताइएको छ ।
‘रुस र युक्रेनबीचको युद्ध अन्त्य गर्ने सबैभन्दा उत्तम उपाय भनेको सिधै शान्ति सम्झौतामा जानु हो जसले युद्धको अन्त्य गर्नेछ,’ ट्रम्पले आफ्नै लगानीको सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसल प्लेटफर्ममा लेखेका छन्, ‘युद्धविरामका सम्झौताहरू अक्सर रोकिँदैनन् ।’
ट्रम्प र पुटिनको अलास्का वार्तापछि प्रतिक्रिया दिँदै जेलेन्स्कीले शनिबार भनेका छन्, ‘यो परिवर्तनले परिस्थितिलाई जटिल बनाएको छ । यदि आक्रमण रोक्नका लागि सरल आदेश जारी गर्ने मस्कोको इच्छाशक्ति छ भने रुसले दशकौंसम्म आफ्ना छिमेकीसँग शान्तिपूर्ण सहअस्तित्व कायम गर्ने बृहंगम इच्छाशक्ति राख्ने धेरै प्रयास गर्न सक्छ ।’ युरोपेली नेताहरूले सुरुदेखि नै पुटिनसँग ट्रम्पको सम्पर्कप्रति असहजता व्यक्त गर्दै आएका छन् ।
युक्रेन युद्ध अन्त्यबारे छलफलका लागि साझा एजेन्डा तय गर्न फ्रान्स, जर्मनी र बेलायतका नेताहरूले आइतबार भर्चुअल बैठक गरेका थिए । युक्रेन र उसका युरोपेली साझेदारहरूले ट्रम्प र पुटिनको वार्ता रुसको सैन्य कारबाहीलाई समय दिन खोज्ने रणनीति मात्र भएको भन्दै चिन्ता व्यक्त गरेका थिए । अलास्काबाट वासिङ्टन फर्कंदै ट्रम्पले सबै पक्षले सहमति जनाएमा युद्ध अन्त्यका लागि प्रत्यक्ष शान्ति सम्झौतामा पुग्न सकिने बताएका थिए ।
एक अधिकारीका अनुसार ट्रम्पले वार्तामा पुटिनको प्रस्तावलाई समर्थन जनाएका छन्, जसअनुसार रुसले पूर्वी युक्रेनको डोनबास क्षेत्रलाई पूर्ण नियन्त्रणमा लिन चाहन्छ र त्यसको साटो दक्षिणी युक्रेनको केही क्षेत्रहरूमा युद्धविराम प्रस्ताव गरेको छ । तर युक्रेनी पक्षले डोनबास छोड्न असहमति जनाएको छ ।
सोमबार युक्रेनी राष्ट्रपतिको वासिङ्टन भ्रमण प्रमुख कूटनीतिक घटना बन्ने अपेक्षा गरिएको छ । जेलेन्स्कीको गत फेब्रुअरी महिनाको ह्वाइट हाउस भ्रमण तनावपूर्ण भएको थियो तर यस पटक दुई पक्षबीच सकारात्मक संवाद हुने अपेक्षा गरिएको छ । शनिबार ट्रम्पसँग ‘गहन’ छलफलपछि जेलेन्स्कीले भनेका थिए, ‘म वासिङ्टन जान उत्साहित छु र युद्ध अन्त्यसम्बन्धी सबै विषयमा विस्तृत छलफल गर्न इच्छुक छु ।’
वार्ता चलिरहँदा पनि रुसको युक्रेनमा सैन्य कारबाही भने जारी छ । किभले शनिबार जनाएअनुसार, रुसले रातभर ८५ ड्रोन आक्रमण र एउटा क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेको थियो ।
