— अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले बाह्य देशबाट आयात हुने सामानहरुमा लगाइएको ट्यारिफका कारण शेयर बजारमा भइरहेको गिरावट र अमेरिकाभित्रै र बाहिर भइरहेकाे विराेध प्रर्दशनलाई बेवास्ता गर्दै आफूले लिएकाे निर्णय ‘अवस्था ठीक पार्नका लागि औषधि दिइएको’ टिप्पणी गरेका छन् ।
ट्यारिफको मारमा परेका अधिकांश देशले ट्रम्पको कदमको आलोचना गरिरहेका छन् । देशभित्रै पनि उनका निर्णहरुलाई लिएर प्रदर्शनहरु भइरहेको छ । ट्रम्पले लिएको नितिका कारण विश्व बजार व्यवस्था उथुलपुथुल भएको छ । अमेरिकी शेयर बजारमा पहिरो नै गइरहेको छ र यसले कहिलेसम्म असर पारिराख्छ भन्ने पनि प्रस्ट भइसकेको छैन् । तर राष्ट्रपति ट्रम्प भने आफ्नो निर्णयमा अडिग मात्रै छैनन् उनले सारा आलोचनालाई बेवास्ता गर्दै विश्वबजारमा हल्ला गरिएजस्तो कुनै पनि चीजलाई आफू घट्न नदिने दाबी गरेका छन् । उनले भने, ‘म कुनै पनि चीजलाई घट्न दिन्न । तर कहिलेकाहिँ केही सुधार्न औषधि खुवाउनुपर्छ ।’
आइतबार एयर फोर्स वान विमानमा पत्रकारहरुसँग कुरा गर्दै राष्ट्रपति ट्रम्पले पूर्व नेतृत्वका कारण अन्य देशहरुले अमेरिकाको व्यापार लिएको आरोप समेत लगाएका छन् । उनले भने, ‘हाम्रा मुर्ख नेतृत्वहरुका कारण अरु देशहरुले हाम्रा उद्योग, पैसा र रोजगारी लिए । त्यो हुन हाम्रै नेतृत्वहरुले दिए र हामीलाई धेरै देशहरुले नराम्रो व्यवहार गरे ।’
ट्रम्पले तथाकथित ‘पारस्परिक शुल्क’ नहटाउने भन्दै स्पष्ट गरेका छन् । जबसम्म अन्य देशहरूले व्यापार सन्तुलन कायम गर्दैनन् तबसम्म ट्यारिफ नघटाउने उनको दाबी छ । धेरै विदेशी नेताहरुले आफूसँग सम्झौताको लागि आग्रह गरिरहेको पनि ट्रम्पले बताए ।
उनले भने, ‘अब हामी अरु देशसँग घाटामा रहँदैनौं । घाटामा हुनु भनेको मेरो दृष्टिमा हार हो । हामीसँग अब नाफा वा कम्तीमा पनि सन्तुलन हुनेछ ।’
विश्व बजार धराशायी
ट्रम्पका टिप्पणीहरू त्यतिबेला आएका छन् जब विश्व सेयर बजारहरू उनकै शुल्क नीतिका कारण लगातार गिरावटमा छन् ।
सोमबार बिहानसम्मको रिपोर्ट अनुसार ताइवानको टाइलेक्स र हङकङको ह्याङसेङ सूचकांक करिब १० प्रतिशतले घटेको छ । यस्तै जापानको निक्केई २२५ सूचकांक ९ प्रतिशतले तल झरेको छ ।
सिंगापुरको स्ट्रेट्स टाइम्स सूचकांक ७ प्रतिशतभन्दा बढीले घट्दा दक्षिण कोरियाको कोस्पीई ५ प्रतिशत र अस्ट्रेलियाको एएसएक्स २०० सूचकांक ६ प्रतिशतले घटेको छ ।
अमेरिकी बजारमा पनि दुई दिनको भारी गिरावटपछि सेयर बजारमा नोक्सान बढ्ने सम्भावना दिएको छ ।
नयाँ शुल्कहरू लागू
आइतबारदेखि अमेरिकी सरकारले सबै आयातमा १० प्रतिशतको आधारभूत शुल्क लगाएको छ । भने बुधबारदेखि ११ प्रतिशतदेखि ५० प्रतिशतसम्मका उच्च शुल्कहरु लागू हुँदैछन् । यस्ता शुल्क प्रतिस्पर्धी र मित्र राष्ट्र दुवैमा लागू हुनेछन् ।
यता चीनलाई भने अमेरिकाले ३४ प्रतिशत ट्यारिफ लगाएको छ भने युरोपियन युनियन, जापान र दक्षिण कोरियाले २० प्रतिशतदेखि २५ प्रतिशतसम्मको ट्यारिफको सामना गर्नेछन् ।
अमेरिकाको निर्णयको प्रतिउत्तरमा सबै अमेरिकी वस्तुहरुमा ३४ प्रतिशत नै ट्यारिफ लगाउने घोषणा गरिसकेको छ । यस्तै महत्त्वपूर्ण खनिजहरुको निर्यातमा पनि प्रतिबन्ध लगाउने तयारी गरेको छ ।
यता युरोपेली संघले पनि अमेरिकी वस्तुहरुको सूची तयार पारेको छ । जसमा उच्च ट्यारिफ लगाउने तयारी गरिएको छ । त्यसैबीच, बेलायत, अस्ट्रेलिया, इन्डोनेसिया र ताइवानले तत्काल प्रतिशोध नलिने बताएका छन् ।
ट्रम्पले ट्यारिफ लगाए यता पहिलोपटक भेट गर्ने इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहु हुनेछन् । सोमबार उनले ह्वाइट हाउसमा भेट्दैछन् । जहाँ उनीहरुबीच नयाँ शुल्क नीति, इजरायली बन्धकको रिहाइ प्रयास, इरानी खतरा, इजरायल-टर्की सम्बन्ध र अन्तर्राष्ट्रिय आपराधिक अदालतसम्बन्धी विषयमा छलफल हुने बताइएको छ ।
एजेन्सीहरुको सहयोगमा
